Ano ang Order Book?

Sa crypto market, karamihan sa mga crypto traders at investors ay bumibili at nagbebenta ng cryptocurrencies sa isang centralized exchange (CEX).

Isa sa mga importanteng konsepto na dapat mong maintindihan bago ka mag-place ng first crypto trade mo sa exchange ay ang “order book”.

Ang order book ay parang real-time na “behind the scenes” na view sa supply and demand ng isang partikular na cryptocurrency.

Sa lesson na ito, tatalakayin ko ang purpose ng order book ng isang crypto exchange at paano ito ginagamit para mag-execute ng trades.

Ano ang order book?

Ang order book ay isang listahan ng lahat ng mga pending (o “open”) buy at sell orders na kasalukuyang available para sa isang specific na trading pair.

Ang order book ay public, kaya lahat ng users sa exchange ay puwedeng makita ang orders sa market.

Habang nag-a-add, nag-aalis, nagbabago, at nag-e-execute ng orders ang mga traders, nagbabago din ang order book.

Halimbawa, ang isang crypto exchange ay maaaring may order book para sa BTC/USD trading pair.

Makikita sa order book ang lahat ng buy at sell limit orders na inilagay ng mga customer sa exchange para bumili o magbenta ng bitcoin (BTC) kapalit ng U.S. dollars (USD).

Dahil ang presyo ng bitcoin (BTC) ay gumagamit ng USD bilang quote currency, ibig sabihin, ang BTC ay naka-presyo sa USD sa order book.

Ang mga crypto exchange ay nagpapahintulot sa iyo na mag-trade ng multiple trading pairs. Halimbawa, bukod sa pag-trade ng BTC/USD, puwede ka ring mag-trade ng iba pang cryptos/fiat pairs tulad ng ETH/USD, BNB/USD, ADA/USD, o kahit crypto/crypto pairs gaya ng ETH/BTC o ADA/ETH.

Bawat trading pair ay may kanya-kanyang order book. Kaya sa isang crypto exchange, hindi lang iisang order book ang meron, kundi marami!

Sinuman ay puwedeng maglagay ng pending order, na kilala rin bilang isang “limit order” sa isang order book.

Mananatili ang order na iyon sa order book hangga’t ang taong naglagay ng order ay hindi ito:

1. Kinansela ang order o…
2. May ibang tao na pumayag na i-take ang order.

Halimbawa, kung maglagay ka ng limit order para bumili ng bitcoin (BTC) para sa 30,000 USD, kailangan may ibang tao sa exchange na pumayag na magbenta ng bitcoin (BTC) sa parehong presyo na 30,000 USD.

Ang paglalagay ng order ay hindi nangangahulugan na may ibang tao na agad na papayag na i-take ang order mo. Kung may ibang tao sa exchange na naglagay ng mas magandang order kaysa sa inilagay mo, ang order na iyon ang unang itatake.

Bumalik tayo sa naunang halimbawa, kung may ibang tao na naglagay ng limit order para bumili ng bitcoin (BTC) sa 30,001 USD, na mas mataas kaysa sa order price mo na 30,000 USD, ang order na iyon ay unang itatake. Bakit tatanggapin ng seller ang presyo mo kung puwede siyang makakuha ng mas mataas na presyo?

Ang requirement na kunin ang pinakamahusay na bid o ask price ay ipinatutupad ng isang crypto exchange para hindi aksidenteng makuha ng mga customer nito ang mas masamang presyo kaysa sa pinakamagandang available.

Paano ko gagamitin ang order book?

Kapag naglagay ka ng order sa exchange, may dalawang option ka.

1. Puwede kang maglagay ng limit order na “uupo” sa order book at hihintayin na may ibang tao na kumuha nito.
2. Puwede mong agad kunin ang limit order ng ibang tao na nasa “upuan” na sa order book.

Narito ang isang halimbawa ng kung ano ang hitsura ng isang order book:

Ang mga asks ay ipinapakita sa pula at ang mga bids ay ipinapakita sa berde.

Para sa bawat price level, makikita mo ang “Market Size” o “Cumulative Quantity”. Ito ang dami ng cryptocurrency na gustong bilhin o ibenta sa partikular na presyong iyon.

Maaaring isipin mo ang order book bilang representasyon ng supply and demand.

Ang mga asks ay mga tao na nag-aalok ng kanilang bitcoins (BTC) para ibenta sa exchange at nagpo-provide ng supply para matugunan ang demand mula sa mga buyers.

Ang order book na ito ay nagpapakita ng available buy at sell orders para sa BTC/USD trading pair.

• Ang buy side (sa berde) ay kumakatawan sa lahat ng open buy orders (“bids”) sa ibaba ng huling traded price.
• Ang sell side (sa pula ) ay kumakatawan sa lahat ng open sell orders (“asks”) sa itaas ng huling traded price.

Kung titingnan mong mabuti, malapit sa gitna, makikita mo ang “best bid” at ang “best ask”.

Ang “best bid” price, na siyang pinakamataas na presyong handang bayaran ng isang tao para bumili ng bitcoin, ay 29968.79

Ang buyer(s) na naglagay ng order na ito ay basically sinasabi, “Yo, ako ay nagbi-bid ng 0.0474 units ng BTC kapalit ng 29968.79 USD.”

Ang “best ask” price, na siyang pinakamababang presyong handang tanggapin ng isang tao para ibenta ang kanilang bitcoin, ay 29969.62

Ang seller(s) na naglagay ng order na ito ay basically sinasabi, “Yo, ako ay nagtatanong sa sinumang gustong bumili ng 0.0276 units ng BTC na pagmamay-ari ko para sa 29.969.62 USD.”

Ang gap sa pagitan ng pinakamataas na buying price (“best bid”) at pinakamababang selling price (“best ask”) ay tinatawag na “spread“.

Ang spread ay sumusukat sa pagkakaiba sa pagitan ng pinakamataas na buy order at pinakamababang sell order.

Sa kasong ito, ang spread ay 0.81 USD.

Paano kung gusto kong bumili?

Kung gusto mong bumili ng BTC/USD, puwede mong:

• Maglagay ng buy limit order sa buy side (green text)
• Kunin ang best ask sa sell side (red text)

Dahil ang best ask price sa sell side ay 29.969.62 USD, puwede mong agad na “i-take” ang presyong iyon sa pamamagitan ng paglalagay ng isang “market order“. At ikaw na ang proud na bagong may-ari ng 0.0276 bitcoin. 😁

Kung hindi, kailangan mong maglagay (o “gumawa”) ng buy “limit order” na naglalagay ng “limit price” na mas mababa o katumbas ng 29968.79 USD sa buy side.

Lahat ng mga buy limit orders na ito ay mananatiling “open” at “uupo” lang sa order book hangga’t may pumayag na magbenta o “i-take” sa limit price.

Walang garantiya na may ibang tao na papayag na magbenta sa available na “limit prices” o “bids” kaya hindi mo alam kung gaano katagal ang order mo ay “uupo” bago ito matake. 

Halimbawa, kung naglagay ka ng buy limit order para sa BTC/USD na may limit price na 1 USD, baka magka-edad ka na bago mo pa makahanap ng taong willing magbenta ng bitcoin sa presyong iyon... maliban na lang kung magka-crash ang crypto market ng todo. 😱

Sa pag-aakalang hindi mangyayari iyon, ang “bid” mo ay magpapahinga o “uupo” sa order book hangga’t hindi mo kinansela ang order.

Paano kung gusto kong magbenta?

Kung may hawak ka nang ilang bitcoins at gusto mong magbenta ng BTC/USD, puwede mong:

• Maglagay ng sell limit order sa sell side (red text)
• Kunin ang best bid sa buy side (green text)

Dahil ang best bid price sa sell side ay 29968.79 USD, puwede mong agad na “i-take” ang presyong iyon sa pamamagitan ng paglalagay ng isang “market order“. At goodbye na sa 0.0474 ng bitcoin mo. 👋

Kung hindi, kailangan mong maglagay (o “gumawa”) ng sell “limit order” na naglalagay ng “limit price” na mas mataas o katumbas ng 29.969.62  USD sa sell side.

Karaniwan, ang isang crypto exchange ay nagcha-charge ng mas mataas na fee kung “i-take” mo ang isang order kumpara sa kung “gumawa” ka o naglagay ng limit order para kunin ng iba.

Ang fee model na ito na ginagamit ng mga crypto exchanges ay kilala bilang “maker-taker” fee model at ito ay tatalakayin nang mas detalyado sa susunod na lesson.