Pinagsasama Lahat: Ang Sistema ng Bitcoin

Ano ang Bitcoin?

Maraming paraan para sagutin ang tanong na 'to, pero ngayon na natapos mo na ang mga nakaraang lessons, kaya mo na itong sagutin ng may kumpiyansa!

Tara! Pagsamahin natin lahat ng concepts na natutunan mo.

Bitcoin (uppercase “B”) ay isang bagong SISTEMA na nagma-manage ng paggawa at pagmamay-ari ng digital na “pera” na independent sa kahit anong gobyerno, central bank, o iba pang central institution.

Ang “pera” na ito ay tinatawag na bitcoins (lowercase “b”).

Ang Bitcoin system ay isang fully autonomous system na parang isang grupo lang ng mga computer, na tinatawag na nodes, na nag-uusap-usap sa internet.

Para makapag-usap, bawat computer ay dapat may naka-install na Bitcoin software.

Kahit sino pwedeng mag-download at mag-install ng software na ito.

Ang Bitcoin software ay open source ibig sabihin, kahit sino pwedeng tingnan ang source code.

Kapag naka-connect sa internet ang computer at nag-start na ng software, ito ay nagiging Bitcoin node.

At kapag may dalawa o higit pang Bitcoin nodes online, ito ay nagiging Bitcoin network!

Ang Bitcoin network ay isang peer-to-peer (P2P) network na tumatakbo 24/7, 365 days a year. (Parang typical na 7-Eleven.)

Sa network na ito, ang communication ng mga computer (nodes) ay walang central administration o server, ibig sabihin lahat ng nodes ay may pantay-pantay na power at gumagawa ng parehong tasks.

Isa rin itong permissionless network. Ibig sabihin, di mo kailangan ng permiso para maging bahagi ng network. Kahit sino pwedeng sumali. O umalis.

Ang software ay autonomously tumatakbo gamit ang Bitcoin protocol. Para itong naka-autopilot.

Ang protocol ay isang fancy word sa mundo ng computer software na naglalarawan ng set ng programming instructions o “rules”  na nagpapahintulot sa mga computer na mag-communicate at mag-interact sa isa't-isa.

Isipin mo ang protocols bilang standardized rules na nagtatakda kung ano ang dapat o hindi dapat gawin ng isang system.

Ang Bitcoin protocol ay tumatakbo sa Bitcoin network at nagbibigay ng mga computer ng operating instructions at impormasyon na kailangan para ma-track at ma-verify ang mga transactions na nagaganap sa network. 

Ito ay nagtatakda ng steps na kailangan gawin ng computers sa network upang maka-reach ng consensus sa validity ng bawat transaction.

Dahil ang Bitcoin network ay decentralized, ibig sabihin ay walang central authority na “sinusunod”, kailangan ng ibang “decision-making” method para sa lahat ng computer na magkasundo kung aling transactions ang talagang valid.

Ang Bitcoin protocol, na tumatakbo bilang isang software application na naka-install sa bawat computer (“node”) sa Bitcoin network, ang nagpapahintulot sa mga independent members ng network na mag-coordinate at mag-function collectively bilang Bitcoin system.

Ang Bitcoin protocol ang nagtatakda kung paano ang Bitcoin network ay NAG-OOPERATE bilang isang system.

Sa karagdagan sa pagtakbo ng Bitcoin protocol, bawat node ay nag-iimbak ng isang data file na naglalaman ng records ng LAHAT ng transactions na nagawa sa Bitcoin network, kabilang ang paglikha ng bagong bitcoins.

Ang file na ito ay tinatawag na blockchain.

Kung paano nakabalangkas ang data kapag naitala o “nasave” sa file ang nagpapakakaiba sa blockchain sa ibang record-keeping methods tulad ng traditional databases o spreadsheets.

Ang blockchain ng Bitcoin ay binubuo ng isang sequence ng blocks kung saan bawat block ay bumubuo sa naunang block….nagkakaroon ng “chain of blocks” o “blockchain”.

Sa loob ng bawat block ay impormasyon tungkol sa mga transactions.

Mas specific, ang blockchain ay naglalaman ng “archived” o confirmed transactions, na naka-package sa “blocks“.

Ang average time sa pagitan ng blocks na nasave sa data file (blockchain) ay 10 minutes.

Kaya isipin mo ang blockchain bilang isang patuloy na lumalaking database ng permanenteng records, na naka-store sa “blocks” na may link at secured gamit ang cryptography.

Walang isang instance lang ng blockchain.

Ang bawat node ay nakakakuha ng “official” copy ng blockchain ng Bitcoin, na-apektuhan ito kapag ito ay kusang-loob na sumali sa network ng Bitcoin.

Ang bawat node sa network ay gumaganap bilang isang “administrator” ng sarili nitong bersyon ng blockchain (ang data file). Ang bawat node ay hindi nagtitiwala sa isa’t-isa kaya palagi silang nagre-reverify ng data na binabahagi nila sa isa’t-isa at tinitiyak na lahat ng Bitcoin transactions ay valid.

Ang mga computer na ito ay palaging nagtatanong sa isa’t-isa, “Pareho ba ang ating mga blockchains?”

At sa mga kaso ng hindi pagkakasundo, kung saan ang ilan sa nodes ay may iba’t-ibang ledgers, lahat ng nodes ay kailangang magdesisyon, “Kaninong bersyon ng blockchain ang tama?”

Dahil ang bawat node sa Bitcoin network ay kumikilos ng independently kapag nagva-validate ng transactions at nag-maintain ng kanilang bersyon ng blockchain, kailangan may isang hindi mapag-aalinlanganang kasunduan kung aling bersyon ng blockchain ang “real” blockchain sa lahat ng nodes.

Kailangang mapanatili ang isang single history of transactions. Ito ay nangangailangan ng isang paraan na lahat sa network ay sumasang-ayon na susundin.

Ang paraang iyon ay sa pamamagitan ng consensus.

Ang proseso ng pag-abot ng consensus sa mga nodes ay tinatawag na consensus mechanism.

Para sa Bitcoin, ang consensus ay nakukuha sa pamamagitan ng isang proseso na tinatawag na “mining”.

Ang mining ay ang proseso ng pag-confirm ng transactions at pagdagdag nila sa blockchain.

Ang mga specialist nodes na lumalahok sa mining ay kilala bilang miners at bumubuo ng isang kritikal na bahagi ng Bitcoin network.

Sa simpleng termino, ang mga miners ay nagbubuo ng valid transactions sa isang block at pagkatapos ay nakikipag-compete upang maging una na makahula ng numero na nagsisimula sa isang tiyak na bilang ng mga zeros. Kaya ang tunay na “mining” ay maaaring ilarawan bilang “paghula”.

O mas tumpak pa, “pag-hula ng mabilis”.

Dahil gustong mag-hula ng mabilis ng mga miners, na nangangailangan ng specialized computer hardware na gumagamit ng maraming kuryente, mahal ang prosesong ito.

Para magbigay-incentive sa mga nodes na lumahok bilang miners, kumikita sila ng transaction fees na binabayaran sa bitcoin at nagkakaroon rin ng bagong bitcoins (“block subsidy”)

Ang unang miner na makahula ng tamang numero ay nagbabahagi ng bagong “mined” block sa Bitcoin network. Ang ibang nodes ay nagve-verify kung tama ang nahulang numero, at kung tama ito, lahat ay mag-uupdate ng kanilang blockchain gamit ang bagong block.

Ang mining ay nagpapahintulot sa buong Bitcoin network na MAGKASUNDUAN kung alin sa mga transactions ang dapat “mai-archive” at maidagdag sa blockchain.

Kitang-kita mo, maraming nangyayari sa Bitcoin system

Ang cool dito ay lahat ng ito ay ginagawa ng mga computer ng automatik at lahat ng ito ay nangyayari sa public view!

Dahil ang blockchain ay nagta-track ng bawat pagbabago sa pagmamay-ari ng bawat bitcoin, ang publiko ay maaaring makita na mayroong nag-send ng amount sa iba.

At dahil ang pagmamay-ari ng bitcoins ay konektado sa addresses, ang impormasyong ito ay HINDI direktang nagli-link ng transaction sa personal na impormasyon ng nagpadala o ng tatanggap.

Ang level ng transparency na ito, kung saan kahit sino ay maaaring mag-monitor ng “paggalaw” ng bitcoins sa iba’t-ibang addresses, ay isang bagay na hindi mo mahahanap sa traditional financial institutions.

Parang bangko mo na nagbibigay sa’yo (at sa lahat ng mga customers nito) ng access sa ledger niya at nagpapahintulot sa’yo na makita, in real-time, kapag ang pera ay lumipat mula sa isang account number papunta sa isa pang account number kasama ang eksaktong halaga. 😲

Congratulations! Sa wakas, natapos na natin ang simplified “map” ng kabuuang Bitcoin system.

Kung naintindihan mo lahat ng nabanggit sa mapa, hanapin ang pinakamalapit na tao sa’yo at sumigaw ng:

“I NOW UNDERSTAND BITCOIN YO!”

At bigyan sila ng isang malaking high five!

Kung walang tao sa paligid mo, pwede ka pa ring pumunta sa salamin at sabihin sa sarili mo:

“YOU NOW UNDERSTAND BITCOIN YO!”

At mag-high-five ka sa sarili mo.